Ακίνητα: Πώς γίνονται οι ενοικιάσεις, τι ζητά η εφορία

Διαβάστε αναλυτικά και τις σχετικές ερωτήσεις και απαντήσεις για το τι ισχύει

 

 

Σειρά απαντήσεων για το πώς γίνεται η ενοικίαση ακινήτων δίνει η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων. Πρόκειται για διευκρινίσεις σε πολλά ερωτήματα που έχουν ενοικιαστές αλλά και ιδιοκτήτες. Ερωτήματα όπως πότε είναι υποχρεωτική η υποβολή των μισθωτηρίων, πότε υπάρχουν εξαιρέσεις, τι γίνεται σε περίπτωση μη χρήσης ΑΦΜ από τον μισθωτή, τι γίνεται σε περίπτωση παράτασης της μίσθωσης κ.λπ.

Αναλυτικά οι απαντήσεις στα ερωτήματα έχουν ως εξής:

 

1. Ε Καταργήθηκε η σύνταξη Ιδιωτικού Συμφωνητικού Μίσθωσης;

Α Σε καμία περίπτωση. Η δήλωση πληροφοριακών στοιχείων μίσθωσης ακίνητης περιουσίας, υποβάλλεται αποκλειστικά για φορολογικούς λόγους και για το λόγο αυτό δεχόμαστε τόσο έγγραφες όσο και προφορικές συμφωνίες.
Η δήλωση αυτή δεν καθορίζει τις σχέσεις των συμβαλλομένων μερών (εκμισθωτή και μισθωτή). Οι σχέσεις αυτές ρυθμίζονται και προστατεύονται από τον Αστικό Κώδικα.

2. Ε. Πότε υπάρχει υποχρέωση υποβολής;

Α. Οι εκμισθωτές – υπεκμισθωτές ακίνητης περιουσίας, και όσοι προβαίνουν σε παραχώρηση χρήσης γης και ακινήτου υποχρεούνται να δηλώνουν με ηλεκτρονικό τρόπο, όλα τα πληροφοριακά στοιχεία των αρχικών ή τροποποιητικών μισθώσεων ή της παραχώρησης της χρήσης, ανεξάρτητα αν πρόκειται για γραπτή ή προφορική συμφωνία και ανεξάρτητα αν το μίσθωμα καταβάλλεται σε χρήμα ή σε είδος. Εξαιρούνται της υποχρέωσης όσοι παραχωρούν δωρεάν κατοικία μέχρι 200 τ.μ. προκειμένου να χρησιμοποιηθεί ως κύρια κατοικία προς ανιόντες ή κατιόντες.
 

3. Ε.  Για ποιες μισθώσεις υπάρχει υποχρέωση υποβολής;


Α. - για αστικές μισθώσεις (κατοικίας)
- για επαγγελματικές/εμπορικές
- για τουριστικές βραχυπρόθεσμες (διάρκεια μέχρι τρεις μήνες)
- για αγροτικές/γεωργικές
- για παραχώρηση χρήσης (δωρεάν ή με αντάλλαγμα σε είδος)
 

4. Ε. Σε ποιες περιπτώσεις υποβάλλεται δήλωση μίσθωσης;


Α. Υπάρχει υποχρέωση υποβολής για:
- Αρχικές μισθώσεις ή υπεκμισθώσεις ή δωρεάν παραχωρήσεις χρήσεων γης ή ακινήτου.
- Τροποποιήσεις μισθώσεων ή υπεκμισθώσεων ή δωρεάν παραχωρήσεων χρήσεων γης ή ακινήτου
 

5. Ε. Ποιος έχει υποχρέωση υποβολής;


Α. Ο εκμισθωτής ή υπεκμισθωτής ή ο παρέχων δωρεάν τη χρήση του ακινήτου ή της γης και σε περίπτωση περισσοτέρων, κάθε ένας έχει αυτοτελή υποχρέωση.
Παράδειγμα κατανόησης: στην περίπτωση των έγγαμων τη δήλωση την υποβάλει όποιος κατέχει το ακίνητο (όχι αναγκαστικά ο σύζυγος). Αν το ακίνητο ανήκει στη σύζυγο, τότε η σύζυγος πρέπει να εγγραφεί στις ηλεκτρονικές υπηρεσίες TAXISnet, να λάβει κωδικούς χρήσης (κλειδάριθμο), να εισέλθει με τους προσωπικούς της κωδικούς στο TAXISnet και να καταχωρήσει το δικό της Α.Φ.Μ. στο πεδίο του Εκμισθωτή.
 

6. Ε. Πρέπει να υποβάλω στο TAXISnet μισθωτήριο που το έχω καταθέσει σε Δ.Ο.Υ.;


Α. ΟΧΙ. Παλιά μισθωτήρια (πριν από το 2014 που «άνοιξε» η ηλεκτρονική υποβολή των δηλώσεων μίσθωσης στο TAXISnet) δεν χρειάζεται να υποβληθούν ξανά, αφού έχουν υποβληθεί στο παρελθόν σε Δ.Ο.Υ.
Για τις περιπτώσεις που θα θέλετε να επισημάνετε ότι μια νέα δήλωση μίσθωσης που θα υποβάλετε στο TAXISnet, είναι συνέχεια προηγούμενης μίσθωσης δείτε την ερώτηση 17: Τι κάνουμε στην περίπτωση ανανέωσης (παράτασης) υπάρχουσας μίσθωσης;
 

7. Ε. Αν δεν έχει Α.Φ.Μ. ο εκμισθωτής τι κάνουμε;


Α. Πρέπει να ζητήσει από την αρμόδια Δ.Ο.Υ. να του χορηγηθεί Α.Φ.Μ. Χωρίς Α.Φ.Μ. δεν είναι δυνατόν να προχωρήσει στην καταχώρηση. Επίσης πρέπει να εγγραφεί στις ηλεκτρονικές υπηρεσίες TAXISnet, να λάβει κωδικούς χρήσης (κλειδάριθμο), ώστε να μπορεί να εισέλθει στην εφαρμογή και να καταχωρήσει τον Α.Φ.Μ. στο πεδίο των εκμισθωτών.
 

8. Ε. Αν δεν έχει Α.Φ.Μ. ο μισθωτής τι κάνουμε;


Α. Πρέπει να ζητήσει από την αρμόδια Δ.Ο.Υ. να του χορηγηθεί Α.Φ.Μ. Χωρίς Α.Φ.Μ. δεν είναι δυνατόν να προχωρήσει στην καταχώρηση ο εκμισθωτής. Σε δύο μόνο περιπτώσεις επιτρέπεται να μην έχει Α.Φ.Μ. ο μισθωτής:
- Αλλοδαπός μισθωτής: η περίπτωση αφορά μόνο βραχυχρόνιες μισθώσεις παραθεριστικών κατοικιών σε αλλοδαπούς μισθωτές, οι οποίοι δεν έχουν υποχρέωση Α.Φ.Μ. (τουριστικές μισθώσεις και για περίοδο μέχρι τρεις μήνες εντός του ίδιου έτους) καθώς και μισθώσεις σε αλλοδαπούς φοιτητές που διαμένουν στην Ελλάδα στο πλαίσιο των ανταλλαγών με το πρόγραμμα ERASMUS για χρονικό διάστημα μέχρι έξι (6) μήνες. Στην περίπτωση αυτή καταχωρούμε τον αριθμό διαβατηρίου, τη διεύθυνση μόνιμης κατοικίας και τη χώρα προέλευσης.
- Νομικά πρόσωπα υπό σύσταση: η περίπτωση αφορά μίσθωση στην οποία συμβάλλεται νομικό πρόσωπο το οποίο δεν έχει λάβει ακόμη Α.Φ.Μ. από την αρμόδια υπηρεσία (ΓΕΜΗ). Στη περίπτωση αυτή καταχωρούμε την επωνυμία του νομικού προσώπου και τον Α.Φ.Μ. του νόμιμου εκπροσώπου. Στη συνέχεια όταν το Νομικό Πρόσωπο ολοκληρώσει τη διαδικασία έναρξης εργασιών και λάβει Α.Φ.Μ., ο εκμισθωτής πρέπει να επανέλθει στο TAXISnet προκειμένου να καταχωρήσει νέα δήλωση μίσθωσης μέσα στον επόμενο μήνα από τη χορήγηση Α.Φ.Μ. Σε αυτήν τη νέα δήλωση θα καταχωρήσει τον Α.Φ.Μ., τα υπόλοιπα στοιχεία της μίσθωσης (όπως ακριβώς είχαν καταχωρηθεί στην αρχική δήλωση) αλλά πρέπει να επιλέξει ΚΑΙ το πεδίο «συνέχεια προηγούμενης μίσθωσης». Σε αυτό το πεδίο θα καταχωρήσει τον αριθμό καταχώρησης της αρχικής μίσθωσης.
 

9. Ε Ποια είναι η διαδικασία της δήλωσης των πληροφοριακών στοιχείων της μίσθωσης;


Α. Ο εκμισθωτής του ακινήτου εισέρχεται στο TAXISnet με τους προσωπικούς του κωδικούς και επιλέγει «Δήλωση πληροφοριακών στοιχείων μισθώσεων Ακίνητης Περιουσίας». Ακολούθως, με το πλήκτρο «επιλογή», μεταφερόμαστε στη φόρμα υποβολής, την οποία πρέπει να συμπληρώσουμε. Η φόρμα υποβολής μας προτείνει στο τέλος της σελίδας δύο επιλογές:
- Αποθήκευση στην περίπτωση που θέλουμε να αποθηκεύσουμε την εργασία μας. (Προσοχή, η επιλογή δεν οριστικοποιεί την υποβολή).
- Οριστικοποίηση. Με την επιλογή αυτή οριστικοποιείται (υποβάλλεται) η δήλωση
πληροφοριακών στοιχείων μίσθωσης και διασφαλιζόμαστε ότι έχουμε εκπληρώσει την υποχρέωση μας.
 

10. Ε. Πώς θα αποδεικνύεται η υποβολή;


Α. Μετά την οριστικοποίηση της υποβολής, εκτυπώνεται σχετική απόδειξη υποβολής, η οποία αντικαθιστά την ειδική σφράγιση που πραγματοποιούσε η Δ.Ο.Υ.
 

 

11. Ε.Πώς μπορώ να εκτυπώσω απόδειξη υποβολής;


Α. Με τη χρήση των προσωπικών σας κωδικών, μπορείτε ανά πάσα στιγμή, μέσα από τον ιστότοπο www.aade.gr να δείτε τις δηλώσεις μίσθωσης που έχετε υποβάλει, καθώς και να εκτυπώσετε το σχετικό αποδεικτικό. Από τη σχετική οθόνη επιλέγω τη γραμμή με τη δήλωση που θέλω να εκτυπώσω και με το δείκτη του ποντικιού επιλέγω το εικονίδιο «απόδειξη (PDF)». Η εφαρμογή ανοίγει σε νέο παράθυρο την απόδειξη υποβολής και την εκτυπώνετε.

12. Ε.Πώς ενημερώνονται για την υποβολή οι ενδιαφερόμενοι;


Α.Αφού ο εκμισθωτής ολοκληρώσει την υποβολή, το σύστημα θα στείλει σε όλους τους υπόλοιπους συμβαλλόμενους (εκμισθωτές και μισθωτές), ηλεκτρονικό μήνυμα στο λογαριασμό που τηρούν στο TAXISnet.
 

13.Ε.Είμαι μισθωτής και θέλω να κάνω αποδοχή (ή άρνηση) της δήλωσης μίσθωσης. Τι κάνω;


Α.Προϋπόθεση για αυτό είναι ο εκμισθωτής να έχει οριστικοποιήσει την υποβολή της δήλωσης μίσθωσης Ακίνητης Περιουσίας στο TAXISnet.
ΠΡΟΣΟΧΗ: η αποδοχή ή η άρνηση δεν αναιρείται.

Η διαδικασία είναι η εξής:


Α. Αν ο μισθωτής είναι Νομικό Πρόσωπο, τότε την αποδοχή (ή την άρνηση) δεν την κάνει το ίδιο το Νομικό Πρόσωπο, αλλά ο εκπρόσωπός του ο οποίος, μέσω του μενού των εξουσιοδοτήσεων, έχει οριστεί για να διαχειρίζεται τις διαδικασίες των δηλώσεων μίσθωσης, δηλαδή είτε να υποβάλει δηλώσεις μίσθωσης όταν το Νομικό Πρόσωπο είναι εκμισθωτής ή να αποδέχεται (ή να προβαίνει σε άρνηση αποδοχής) δηλώσεων μίσθωσης όταν το Νομικό Πρόσωπο έχει ορισθεί ως μισθωτής ή συνεκμισθωτής.
Η αναλυτική διαδικασία αποδοχής ή άρνησης είναι ίδια όπως θα περιγραφεί παρακάτω για τα Φυσικά Πρόσωπα, με τη σημείωση ότι ο εκπρόσωπος του Νομικού Προσώπου με την «επιλογή ρόλου» θα λειτουργήσει ως εκπρόσωπος Ν.Π (και όχι για τον εαυτό του)
 

Β. Αν ο μισθωτής είναι Φυσικό Πρόσωπο, και
- έχει εισέλθει στο TAXISnet με τους προσωπικούς του κωδικούς,
- έχει επιλέξει από το μενού «Εφαρμογές TAXISnet» τη «Δήλωση Πληροφοριακών Στοιχείων Μισθώσεων Ακίνητης Περιουσίας», τότε στην 1η εικόνα της εφαρμογής 

θα πατήσει το «Επιλογή» ώστε στην επόμενη εικόνα να δει το παρακάτω:

Επιλέγοντας την «Προβολή» (τον μεγεθυντικό φακό στα δεξιά), τότε στην επόμενη εικόνα θα δει τα 2 πεδία με τα οποία θα προβεί είτε στην ΑΠΟΔΟΧΗ, είτε στην ΑΡΝΗΣΗ.

- Αν ΣΥΜΦΩΝΕΙΤΕ με τη μίσθωση τότε επιλέξτε την «Αποδοχή». Στη συνέχεια θα εμφανιστεί μήνυμα που θα σας ειδοποιεί (για την αποφυγή λάθους) ότι επιλέξατε αποδοχή

Πατήστε το ΟΚ για να ολοκληρωθεί η αποδοχή.

- Αν ΔΙΑΦΩΝΕΙΤΕ με την μίσθωση και θέλετε να την αρνηθείτε τότε επιλέξτε την «Άρνηση». Στη συνέχεια θα εμφανιστεί μήνυμα που θα σας ειδοποιεί (για την αποφυγή λάθους) ότι επιλέξατε «Άρνηση». 

Πατήστε το ΟΚ για να ολοκληρωθεί η Άρνηση αποδοχής.

 

14. Ε.Ποιος είναι ο χρόνος υποβολής;


Α. Η δήλωση υποβάλλεται μέχρι το τέλος του επομένου μήνα από την έναρξη της μίσθωσης ή την τροποποίηση της.
Παραδείγματα κατανόησης:
- Ημερομηνία έναρξης μίσθωσης 1 Απριλίου: το ιδιωτικό συμφωνητικό πρέπει να υποβληθεί έως την 31η Μαΐου.
- Ημερομηνία έναρξης μίσθωσης 30 Απριλίου: το ιδιωτικό συμφωνητικό πρέπει να υποβληθεί έως την 31η Μαΐου.
 

15. Ε. Είναι υποχρεωτική η συμπλήρωση του πρωτοκόλλου Π.Ε.Α. (Πιστοποιητικό Ενεργειακής Απόδοσης) στη δήλωση πληροφοριακών στοιχείων μίσθωσης ακίνητης περιουσίας;


Α. Βάσει του άρθρου 58, παρ. 3, Ν.4342/2015 (ΦΕΚ 143/09/11/2015) η αναγραφή του πρωτοκόλλου Π.Ε.Α. στην ηλεκτρονική εφαρμογή «Δήλωση Πληροφοριακών Στοιχείων Μίσθωσης Ακίνητης Περιουσίας» είναι υποχρεωτική. Επομένως αν για το ακίνητο που εκμισθώνετε έχετε υποχρέωση έκδοσης Π.Ε.Α. τότε πρέπει να συμπληρώσετε υποχρεωτικά τα πεδία στην ενότητα «ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΟ».
 

16. Ε.Πώς υποβάλλω τροποποιητική δήλωση;


Α.Για να υποβάλετε τροποποιητική δήλωση μέσω TAXISnet πρέπει η αρχική δήλωση να έχει υποβληθεί μέσω TAXISnet (για την τροποποίηση μισθώσεων που υποβλήθηκαν στη Δ.Ο.Υ. διαβάστε την επόμενη ερώτηση και ειδικά την παράγραφο 2. “Η αρχική δήλωση (που τώρα ο εκμισθωτής θέλει να ανανεώσει) έχει υποβληθεί σε Δ.Ο.Υ. (πριν την 1/1/2014)”).
Για την υποβολή της τροποποιητικής ο εκμισθωτής πρέπει να εισέλθει στο TAXISnet, να επιλέξει την εφαρμογή «Πληροφοριακά Στοιχεία Μισθώσεων Ακίνητης Περιουσίας», να εντοπίσει στο μενού «Υποβληθείσες Δηλώσεις Πληροφοριακών Στοιχείων Μισθώσεων Ακίνητης Περιουσίας», τη συγκεκριμένη δήλωσή του και να επιλέξει την εισαγωγή τροποποιητικής δήλωσης μίσθωσης (να πατήσει δηλαδή τον πράσινο σταυρό που βρίσκεται στη συγκεκριμένη γραμμή της δήλωσης):

Η δήλωση που θα «ανοίξει» θα έχει συμπληρωμένα όλα τα πεδία (θα είναι ίδια όπως και στην αρχική δήλωση) εκτός από:
- τη διάρκεια της μίσθωσης
- το μίσθωμα
- την ημερομηνία σύνταξης του συμφωνητικού
Επιπλέον ο χρήστης μπορεί να συμπληρώσει ή / και να τροποποιήσει-μεταβάλλει τα στοιχεία του πεδίου "ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΟ".
Τα παραπάνω τέσσερα πεδία μπορεί ο χρήστης να τα μεταβάλει. Για τροποποίηση οποιουδήποτε άλλου στοιχείου της μίσθωσης (στοιχεία εκμισθωτών, μισθωτών, ακινήτου κ.λπ.) δεν μπορούμε να υποβάλουμε τροποποιητική δήλωση, αλλά πρέπει να υποβάλουμε μια νέα δήλωση (εξαρχής).

 

17. Ε.Τι κάνουμε στην περίπτωση ανανέωσης (παράτασης) υπάρχουσας μίσθωσης;


Α.Μετά την υποχρεωτική ηλεκτρονική υποβολή των μισθώσεων μέσω TAXISnet, θα υπάρχουν πλέον 2 κατηγορίες μισθώσεων που μπορούν να ανανεωθούν (παραταθούν):

1. Η αρχική δήλωση μίσθωσης (που τώρα ο εκμισθωτής θέλει να ανανεώσει) έχει υποβληθεί στο TAXISnet (είχε δηλαδή ημερομηνία έναρξης της μίσθωσης μετά την 1/1/2014).

2. Η αρχική δήλωση (που τώρα ο εκμισθωτής θέλει να ανανεώσει) έχει υποβληθεί σε Δ.Ο.Υ. (πριν την 1/1/2014).

Για κάθε μια περίπτωση υπάρχει διαφορετική διαδικασία της ανανέωσης (παράτασης):

1. Η αρχική δήλωση (που τώρα ο εκμισθωτής θέλει να ανανεώσει) έχει υποβληθεί στο TAXISnet (είχε δηλαδή ημερομηνία έναρξης της μίσθωσης μετά την 1/1/2014):

Σε αυτήν την περίπτωση η αρχική δήλωση μίσθωσης, αφορούσε μια μίσθωση με ημερομηνία έναρξης μετά την 1/1/2014 και άρα υποχρεωτικά έχει καταχωρηθεί μέσω TAXISnet και έχει λάβει αριθμό καταχώρησης. Η ανανέωση (παράταση) της μίσθωσης θα γίνει με υποβολή τροποποιητικής δήλωσης. Η τροποποιητική δήλωση όμως μπορεί να αλλάξει μόνο τέσσερα στοιχεία:
- τη διάρκεια της μίσθωσης
- το μίσθωμα
- την ημερομηνία σύνταξης του συμφωνητικού
- καθώς και να συμπληρώσει ή/και να μεταβάλλει τα στοιχεία του πεδίου "ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΟ"

Σε τροποποίηση οποιουδήποτε άλλου στοιχείου της μίσθωσης (στοιχεία εκμισθωτών, μισθωτών, ακινήτου κλπ) δεν μπορούμε να υποβάλουμε τροποποιητική δήλωση, αλλά πρέπει να υποβάλουμε μια νέα δήλωση (εξαρχής).

Για την υποβολή της τροποποιητικής δήλωσης (που θα μεταβάλει τη διάρκεια, το μίσθωμα ή θα προσθέτει τα στοιχεία του Πιστοποιητικού Ενεργειακής Απόδοσης) ο εκμισθωτής πρέπει να εισέλθει στο TAXISnet, να επιλέξει την εφαρμογή «Πληροφοριακά Στοιχεία Μισθώσεων Ακίνητης Περιουσίας», να εντοπίσει στο μενού «Υποβληθείσες Δηλώσεις Πληροφοριακών Στοιχείων Μισθώσεων Ακίνητης Περιουσίας», τη συγκεκριμένη δήλωσή του και να επιλέξει την εισαγωγή τροποποιητικής δήλωσης μίσθωσης (να πατήσει δηλαδή τον πράσινο σταυρό που βρίσκεται στη συγκεκριμένη γραμμή της δήλωσης):

 

Η δήλωση που θα «ανοίξει» θα έχει συμπληρωμένα όλα τα πεδία εκτός της διάρκειας, του μισθώματος και της ημερομηνίας υποβολής, τα οποία μπορεί ο χρήστης να μεταβάλει.

2. Η αρχική δήλωση (που τώρα ο εκμισθωτής θέλει να ανανεώσει) έχει υποβληθεί σε Δ.Ο.Υ. (πριν την 1/1/2014):
Σε αυτήν την περίπτωση το μισθωτήριο της αρχικής μίσθωσης υποβλήθηκε σε Δ.Ο.Υ.. και είχε πάρει αριθμό καταχώρησης από την Δ.Ο.Υ. Δεν χρειάζεται να προβούμε σε επανακαταχώρηση αυτού του μισθωτηρίου στο TAXISnet. Η διαδικασία που ακολουθούμε είναι η εξής:

Υποβάλλουμε μέσω TAXISnet μια νέα δήλωση μίσθωσης (εξαρχής) όπου θα συμπληρώσουμε όλα τα πεδία αποτυπώνοντας την πραγματική εικόνα της μίσθωσης όπως θέλουμε να ισχύει από εδώ και πέρα. Επιπλέον όμως θα επιλέξουμε και το πεδίο «Η μίσθωση αποτελεί συνέχεια προηγούμενης».